NASA, Artemis III görevinde önemli değişiklikler yapma kararı aldı. Uzay ajansının yöneticisi Jared Isaacman, görev tarihinde bir kayma olduğunu ve en erken 2027 yılı sonlarına ertelendiğini duyurdu. SpaceX ve Blue Origin tarafından geliştirilen insanlı iniş araçlarının bu tarihe kadar Dünya yörüngesinde hazır olabileceği belirtiliyor. Bu durum, Artemis III’ün Ay yüzeyine iniş gerçekleştiremeyeceği anlamına geliyor.
Yeni plan çerçevesinde, NASA Orion kapsülünü kullanarak astronotları Dünya yörüngesine gönderecek. Burada, SpaceX’in Starship aracı veya Blue Origin’in Blue Moon iniş sistemi ile kenetlenme ve sistem uyumluluğu testleri gerçekleştirilecek. Fakat, görev planına ilişkin bazı teknik detaylar hâlâ belirsizliğini koruyor. Özellikle görev yörüngesinin yüksekliği ve Space Launch System (SLS) roketinin hangi konfigürasyonda kullanılacağı hakkında değerlendirmeler devam ediyor.
Düşük Dünya yörüngesi tercih edilirse mevcut üst kademe roketlerin korunması sağlanacak. Ancak daha yüksek yörüngeler, Ay görevine daha yakın koşullar sunma avantajı taşıyor. Artemis III, Ay yerine Dünya yörüngesinde test odaklı bir yaklaşım benimseyecek. Bu durum, Apollo 9 göreviyle benzerlik gösteriyor; o dönemde de Ay iniş modülü Dünya yörüngesinde test edilmişti. Artemis III, iniş araçlarının performansını gerçek görev öncesinde değerlendirmeyi hedefliyor.
Bu yöntem, muhtemel riskleri azaltarak güvenliği artırıyor; zira Dünya yörüngesindeki bir sorun durumunda mürettebatın geri dönüş süresi kısa oluyor. Hangi iniş aracının kullanılacağı ise hâlâ kesinleşmiş değil. NASA’nın hem SpaceX hem de Blue Origin ile milyarlarca dolarlık sözleşmeleri bulunuyor ve her iki şirketin sistemleri Ay görevleri için yörünge yakıt ikmali gerektiriyor. Ancak, Dünya yörüngesindeki testlerde bu karmaşık sürecin gerekmemesi, görev planlamasında esneklik sağlıyor.
Ayrıca, NASA’nın her iki sistemi de aynı görev kapsamında test etmeyi düşündüğü ifade ediliyor. Starship ve Blue Moon, Apollo dönemindeki iniş araçlarına göre daha büyük ve gelişmiş sistemler olarak öne çıkıyor. Uzun vadede, bu araçların Ay yüzeyi ile yörünge arasında tekrar kullanılabilir hale gelmesi hedefleniyor. Ancak, insanlı uçuş için bu sistemlerin hazır hale gelmesi için gerekli kritik bileşenlerin geliştirilmesi gerekiyor.
NASA’nın Artemis III görevini daha sınırlı bir kapsamda gerçekleştirme ihtimali de mevcut. Bu durumda yalnızca kenetlenme ve temel testler yapılabilirken, iniş araçlarının bağımsız insanlı uçuşu daha sonraki görevlere bırakılabilir. Ajansın bu konudaki nihai kararının önümüzdeki aylarda verilmesi bekleniyor. SpaceX’in yeni nesil Starship versiyonlarıyla gerçekleştireceği testler ve Blue Origin’in insansız Ay inişi planları, karar sürecinde belirleyici faktörler olacak.
Bunun yanı sıra, NASA Artemis III kapsamında Axiom Space tarafından geliştirilen ticari uzay giysilerinden en az birini test etmeyi planlıyor. Bu giysilerin, Ay yüzeyinde kullanılmadan önce gerçek uzay koşullarında denenmesi amaçlanıyor. Aynı zamanda Orion kapsülü ve SLS roketinin hazırlıkları da devam ediyor. Artemis II görevinde elde edilen başarılı sonuçlara rağmen, bazı teknik sorunlar üzerinde çalışmalar sürüyor. Artemis III için gerekli donanımlar ise Kennedy Uzay Merkezi’nde entegrasyon aşamasına geçmiş durumda.
Gelişmeleri takip etmeye devam edin!
